มาตรการช่วยเหลือแบบ “เฉพาะกลุ่มและชั่วคราว”
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังจะเปิดเผยมาตรการช่วยเหลือแบบ “เฉพาะกลุ่มและชั่วคราว” สำหรับครอบครัวที่ได้รับผลกระทบหนักในวันอังคารนี้ ท่ามกลางราคาน้ำมันที่ยังคงปรับตัวสูงขึ้น
Nicola Willis ได้แจ้งล่วงหน้าถึงการประกาศดังกล่าวในการแถลงข่าวหลังการประชุมคณะรัฐมนตรีเมื่อวันจันทร์ โดยมี Christopher Luxon นายกรัฐมนตรี และ Shane Jones รัฐมนตรีช่วยว่าการด้านพลังงานร่วมแถลง
Jones ยังประกาศแผนที่จะปรับมาตรฐานน้ำมันของนิวซีแลนด์ให้สอดคล้องกับของออสเตรเลีย ซึ่งจะเปิดทางให้นำเข้าน้ำมันที่เดิมมุ่งส่งไปออสเตรเลียเข้ามาใช้ในนิวซีแลนด์ได้
Willis กล่าวว่า การตัดสินใจเรื่องมาตรการช่วยเหลือได้ผ่านการพิจารณาของคณะรัฐมนตรีแล้ว แม้ว่ารายละเอียดบางส่วนยังอยู่ระหว่างการจัดทำ แต่จะไม่ส่งผลต่อความรวดเร็วในการช่วยเหลือครอบครัว
เธอกล่าวว่า
“ความขัดแย้งครั้งนี้ส่งผลกระทบต่อชาวนิวซีแลนด์แทบทุกคน ราคาน้ำมันเบนซิน ดีเซล และเชื้อเพลิงอากาศยานเพิ่มสูงขึ้น และกำลังสร้างความเดือดร้อนให้กับประชาชนและภาคธุรกิจของเราแล้ว อย่างไรก็ตาม รัฐบาลไม่อยู่ในสถานะที่จะลดผลกระทบนี้ให้กับทุกคนได้”
“แนวทางที่เรากำลังดำเนินการสอดคล้องกับข้อค้นพบของคณะกรรมาธิการสอบสวนการรับมือโควิด-19 ซึ่งชี้ให้เห็นถึงความเสียหายที่อาจเกิดจากการใช้จ่ายที่ไม่ทันเวลา ไม่ชั่วคราว และไม่ตรงกลุ่มเป้าหมาย”
ยังไม่ชัดเจนว่ามาตรการจะเริ่มใช้เมื่อใด โดย Willis ระบุว่าจะมีการชี้แจงเมื่อมีการประกาศอย่างเป็นทางการ
เธอกล่าวว่าผู้ใช้รถควรเติมน้ำมันตามความจำเป็น โดยมาตรการของรัฐบาลจะเน้นไปที่ “รายได้ของประชาชน” มากกว่าการควบคุมราคาน้ำมัน
ไม่มีความกังวลเรื่องน้ำมันขาดแคลนในตอนนี้
Willis ระบุว่า ขณะนี้ยังไม่มีความกังวลเกี่ยวกับปริมาณน้ำมันในนิวซีแลนด์
“จนถึงตอนนี้ การขนส่งน้ำมันทั้งหมดมาถึงตามกำหนด และผู้นำเข้าน้ำมันยังไม่ได้แสดงความกังวลเกี่ยวกับการขนส่งในอนาคต”
“อย่างไรก็ตาม เรายังคงต้องเตรียมพร้อมต่อความเป็นไปได้ของการหยุดชะงักในระยะกลางถึงระยะยาว โดยเฉพาะอย่างยิ่งเนื่องจากโรงกลั่นในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ซึ่งเรานำเข้าน้ำมันมากกว่า 90% อาจเผชิญปัญหาในการจัดหาน้ำมันดิบ”
Luxon กล่าวว่า ประเทศยังมีน้ำมันเพียงพอสำหรับอย่างน้อย 7 สัปดาห์ข้างหน้า แต่รัฐบาลกำลังเตรียมแผนรับมือในกรณีเกิดปัญหาระยะยาว
“ถ้าคุณเป็นคนที่ต้องเผชิญกับค่าใช้จ่ายน้ำมันเพิ่มขึ้น 30% หรือดีเซลเพิ่มขึ้น 60% นับตั้งแต่เกิดวิกฤต นั่นคือเรื่องจริง”
“เราไม่สามารถทำซ้ำบทเรียนจากโควิด ที่ทุ่มเงินจำนวนมากแบบไม่ตรงจุด ซึ่งให้ผลดีระยะสั้นแต่สร้างปัญหาระยะยาวมหาศาลได้ และเราต้องหาวิธีช่วยเหลือประชาชนแบบชั่วคราวและตรงเป้าหมาย”
“ความจริงคือ เราไม่สามารถลดแรงกดดันจากราคาที่เพิ่มขึ้นให้กับทุกคนได้ แต่หลักการของมาตรการช่วยเหลือคือ ต้องตรงกลุ่ม ทันเวลา และเป็นเพียงชั่วคราว โดยไม่ทำให้เงินเฟ้อหรือหนี้เพิ่มขึ้น”
ข้อมูลล่าสุดจากกระทรวงธุรกิจ นวัตกรรม และการจ้างงาน ระบุว่า ปริมาณน้ำมันสำรองมีประมาณ 47 วัน
- เบนซินประมาณ 50 วัน
- ดีเซล 46 วัน
- เชื้อเพลิงอากาศยาน 45 วัน
ตัวเลขนี้ (ณ วันพุธที่ผ่านมา) ลดลงประมาณ 2 วันจากสัปดาห์ก่อน
มีเรือบรรทุกน้ำมันลำหนึ่งมาถึงในวันอาทิตย์ และอีก 2 ลำซึ่งรวมกันมีน้ำมันเพิ่มอีกประมาณ 20 วันของแต่ละประเภท คาดว่าจะมาถึงภายใน 2 สัปดาห์ข้างหน้า
กระทรวงระบุว่า ขณะนี้ยังไม่ถึงระดับการหยุดชะงักที่ต้องใช้มาตรการฉุกเฉินตามแผนพลังงานแห่งชาติ
Luxon กล่าวว่า จุดยืนของนิวซีแลนด์ต่อความขัดแย้งกับอิหร่านยังไม่เปลี่ยนแปลง พร้อมระบุว่าการ “ยึดเรือที่ขนส่งเชื้อเพลิงและสินค้าจำเป็นเป็นตัวประกัน” เป็นสิ่งที่ยอมรับไม่ได้
“สิ่งที่เราอยากเห็นคือการยุติความขัดแย้งโดยเร็ว และต้องเคารพพลเรือนและโครงสร้างพื้นฐานพลเรือน การลดความตึงเครียดคือทางออกที่ดีที่สุด”
Willis ยืนยันว่า มีการพิจารณาแล้วว่าหากต้องมีการจำกัดการใช้น้ำมัน ภาคอุตสาหกรรมใดควรได้รับความสำคัญก่อน แต่จะยังไม่เปิดเผยรายละเอียดในตอนนี้
“เราจะยังไม่ต้องใช้มาตรการนั้นในทันที แต่จะอธิบายแนวทางการตอบสนองในแต่ละสถานการณ์ เพื่อให้ประชาชนเข้าใจสิ่งที่อาจเกิดขึ้น”
เธอกล่าวว่าราคาน้ำมันที่สูงก็มีผลทำให้การใช้น้ำมันลดลงโดยธรรมชาติ
“มันกำลังกระทบกระเป๋าเงินของผู้คนแล้ว และกำลังเปลี่ยนพฤติกรรม เช่น ระบบขนส่งใน Auckland มีผู้ใช้บริการสูงสุดในรอบ 7 ปี ซึ่งสะท้อนว่าคนใช้รถน้อยลงเพราะค่าใช้จ่ายสูง”
ความร่วมมือ “ANZAC” ด้านมาตรฐานน้ำมัน
Jones อธิบายว่า รัฐบาลมีแผนให้สามารถใช้น้ำมันตามมาตรฐานออสเตรเลียในนิวซีแลนด์ได้ชั่วคราว (สูงสุด 1 ปี)
บริษัทน้ำมันระบุว่า แนวทางนี้จะช่วยให้สามารถจัดหาน้ำมันได้เร็วขึ้น และจากแหล่งที่หลากหลายมากขึ้น
เขากล่าวว่า เรือขนาดใหญ่สามารถบรรทุกน้ำมันได้ประมาณ 120 ล้านลิตร ขณะที่นิวซีแลนด์ใช้น้ำมันประมาณ 24 ล้านลิตรต่อวัน
- ดีเซล 47%
- เบนซิน 35%
- ที่เหลือเป็นเชื้อเพลิงการบิน
“หากเรือกำลังมุ่งหน้าไปออสเตรเลีย เราก็จะสามารถใช้ประโยชน์จากเรือลำนั้นได้ด้วย”
เขายืนยันว่า น้ำมันตามมาตรฐานออสเตรเลียสามารถใช้กับรถในนิวซีแลนด์ได้ และยังคงเป็นไปตามมาตรฐานความปลอดภัยและคุณภาพ
รัฐบาลยังไม่ตั้งใจจะผ่อนคลายมาตรฐานเพื่อให้ใช้น้ำมันกำมะถันสูงแบบออสเตรเลีย “อย่างน้อยในตอนนี้” แต่เปิดโอกาสพิจารณาในอนาคตหากสถานการณ์เปลี่ยน
ฝ่ายค้านวิจารณ์รัฐบาล
ผู้นำพรรคแรงงาน Chris Hipkins กล่าวว่า รัฐบาลควร “ลุกขึ้นมานำประเทศ” ผ่านวิกฤตครั้งสำคัญนี้
เขาปฏิเสธที่จะเสนอแนวทางของตนเอง โดยระบุว่าเป็นหน้าที่ของรัฐบาลปัจจุบัน
Hipkins กล่าวว่ารัฐบาล “ยังสับสนและไม่มีทิศทางชัดเจน” ในการรับมือปัญหาน้ำมันและค่าครองชีพจากสงคราม
เขามองว่าวิกฤตนี้จะยืดเยื้ออย่างน้อย 6 เดือน และนิวซีแลนด์มีความพร้อมน้อยกว่าสองปีก่อน
พร้อมระบุว่า
- ครัวเรือนมีหนี้มากขึ้น
- ค่าครองชีพสูงขึ้น
- คนตกงานมากขึ้น
- งบประมาณขาดดุลมากขึ้น
“ทั้งหมดนี้เป็นความรับผิดชอบของรัฐบาลปัจจุบัน แต่สิ่งที่ประชาชนได้รับคือคำกล่าวโทษและข้อแก้ตัว มากกว่าจะเป็นแผนการที่ชัดเจน”
อย่างไรก็ตาม เขาระบุว่าจะรอดูรายละเอียดมาตรการก่อน แต่ชี้ว่าผู้มีรายได้น้อยและรายได้คงที่ควรได้รับการช่วยเหลือ เพราะ “ทุกคนกำลังได้รับผลกระทบ”
