ประกาศใช้ 'คำสั่งย้ายพื้นที่' จัดการคนไร้บ้านทั่วประเทศ
รัฐบาลเตรียมให้อำนาจตำรวจออกคำสั่ง “Move-On” ทั่วประเทศ ไม่ใช่แค่ Auckland
มาตรการนี้จะเปิดทางให้ตำรวจสามารถสั่งให้ผู้ที่นอนข้างถนน (rough sleepers) หรือผู้ที่แสดงพฤติกรรมก่อความไม่สงบ ตั้งแต่อายุ 14 ปีขึ้นไป ออกจากพื้นที่ได้
รายละเอียดนโยบาย
รัฐบาลจะเสนอแก้ไขกฎหมาย Summary Offences Act เพื่อให้อำนาจตำรวจออกคำสั่ง move-on แก่ผู้ที่:
แสดงพฤติกรรมก่อความวุ่นวาย (disorderly)
สร้างความปั่นป่วน (disruptive)
มีลักษณะข่มขู่หรือคุกคาม
ขัดขวางหรือกีดกันไม่ให้ผู้อื่นเข้าไปในธุรกิจ
ก่อเหตุรบกวนความสงบ (breaching the peace)
ขอทาน
นอนข้างถนน
หรือแสดงพฤติกรรมบ่งชี้ว่าพยายามอาศัยอยู่ในพื้นที่สาธารณะ
ผู้ถูกสั่งจะต้องออกจากพื้นที่ตาม “ระยะทางที่สมเหตุสมผล” และเป็นระยะเวลาสูงสุดไม่เกิน 24 ชั่วโมง ตามที่ตำรวจระบุ
หากฝ่าฝืนคำสั่ง จะมีโทษปรับสูงสุด 2,000 ดอลลาร์ หรือจำคุกไม่เกิน 3 เดือน เว้นแต่มีเหตุผลอันสมควร
ทั้งนี้ รายละเอียดเกี่ยวกับสถานที่ปลายทางที่บุคคลจะถูกสั่งให้ย้ายไปยังไม่ชัดเจน โดย Mitchell ระบุว่าทุกกรณีแตกต่างกัน และตำรวจมีความเชี่ยวชาญในการประเมินสถานการณ์ รวมถึงจะทำงานร่วมกับหน่วยงานด้านสังคมและที่อยู่อาศัย
จุดยืนของรัฐบาล
Goldsmith ระบุว่า ถนนสายหลักและศูนย์กลางเมืองกำลังได้รับผลกระทบจากพฤติกรรมก่อกวน ทำให้ธุรกิจซบเซา และปัจจุบันตำรวจมีทางเลือกจำกัดหากพฤติกรรมยังไม่ถึงขั้นเป็นความผิดทางอาญา
ก่อนหน้านี้ในเดือนพฤศจิกายน นายกรัฐมนตรีเคยกล่าวว่ารัฐบาล “เปิดรับแนวคิดนี้” แต่ต้องมีระบบสนับสนุนผู้ไร้บ้านควบคู่กันไป
ความเห็นภายในกระทรวงตำรวจ
อย่างไรก็ตาม อีเมลที่ RNZ ได้รับตามกฎหมาย Official Information Act แสดงให้เห็นว่าสำนักงานของ Mitchell เคยแสดงความไม่ต้องการให้ตำรวจเป็นผู้นำการแก้ปัญหาคนไร้บ้านใน CBD ของ Auckland
ในอีเมลลงวันที่ 5 พฤศจิกายน เจ้าหน้าที่รายหนึ่งระบุว่า:
“เห็นว่าสำคัญที่จะชี้ให้เห็นว่า รัฐมนตรี Mitchell ไม่เชื่อว่าตำรวจควรมีบทบาทนำในเรื่องนี้ และในอดีตตำรวจก็มักต้องรับภาระงานของหน่วยงานอื่น ซึ่งทำให้ทรัพยากรถูกดึงไปจากภารกิจด้านอื่น”
เจ้าหน้าที่ระบุว่า ตำรวจ “แน่นอน” มีอำนาจตามกฎหมายที่หน่วยงานอื่นไม่มี และจะให้ความช่วยเหลือ แต่ Mitchell “ต้องการอย่างมากที่จะทำให้ทุกฝ่ายเข้าใจว่าตำรวจจะไม่เป็นผู้นำในการรับมือปัญหาคนไร้บ้าน”
ในอีเมลยังระบุว่า ตำรวจได้ทำงานเพื่อควบคุมการกระทำผิดใน CBD อยู่แล้ว และมุมมองของ Mitchell คือ ปัญหานี้ควรเป็นงานข้ามหน่วยงาน โดยมีหน่วยงานอื่นเป็นผู้นำ ขณะที่ตำรวจทำหน้าที่ในส่วนของการกระทำผิดตามกฎหมาย ส่วนประเด็นทางสังคมควรให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง “ก้าวขึ้นมาและรับผิดชอบ”
อีเมลยังเผยว่ารัฐบาลกำลังพิจารณาเพิ่มพันธกรณีเรื่องพฤติกรรมต่อต้านสังคม (antisocial behaviour) เข้าไปใน Auckland City Deal โดยตำรวจและกระทรวงมหาดไทยจะทำงานร่วมกับสภาเมือง เพื่อ “สนับสนุนเครื่องมือและอำนาจในการบังคับใช้กฎหมาย รวมถึงการเพิ่มความเข้มงวดของข้อบัญญัติท้องถิ่นและการแก้ไขกฎหมาย หากจำเป็น”
เจ้าหน้าที่ของ Mitchell ยังระบุว่า “รู้สึกหงุดหงิดเล็กน้อย” ที่ถ้อยคำในเอกสารเดินหน้าเร็วเกินไป เพราะดูเหมือนว่าตำรวจอาจต้องรับบทบาทผู้นำ ซึ่งคาดว่ารัฐมนตรี Mitchell ไม่น่าจะสนับสนุนถ้อยคำในลักษณะนั้น
ข้อมูลสถิติ
ข้อมูลตำรวจระบุว่า คดีเกี่ยวกับความสงบเรียบร้อย สุขภาพ และความปลอดภัยใน Auckland City อยู่ในระดับต่ำสุดในรอบ 10 ปีในปี 2025
ธันวาคม 2025: 39 คดี
ธันวาคม 2015: 168 คดี
ทั่วประเทศ:
ธันวาคม 2025: 428 คดี
ธันวาคม 2015: 1,663 คดี
เสียงคัดค้าน
ต้นปีนี้ Wellington City Mission ระบุว่าจะคัดค้านคำสั่ง move-on หากไม่มีบริการสนับสนุนควบคู่กัน
ก่อนหน้านี้ Auckland City Mission ระบุว่ามาตรการบังคับใช้กฎหมายลักษณะนี้จะ “ไม่มีประสิทธิภาพโดยสิ้นเชิง”
ขณะที่ Chlöe Swarbrick แกนนำพรรคกรีนและ ส.ส. Auckland Central กล่าวว่า การย้ายคนไร้บ้านออกจากใจกลางเมืองเป็นเพียงการย้ายปัญหาไปที่อื่น
